กองที่ ๓๒ จาก ๔๐ · หมวดพรหมวิหาร

กรุณา

ปรารถนาให้พ้นทุกข์ — แผ่ใจที่ดีออกไปโดยไม่มีประมาณ เรียกอีกชื่อว่า อัปปมัญญา

คำบริกรรม / หลักระลึกสพฺเพ สตฺตา ทุกฺขา ปมุจฺจนฺตุ

เหมาะกับ
โทสจริต
ไปได้ถึง
ถึงตติยฌาน
อ้างอิง
วิสุทธิมรรค ปริจเฉท IXจับคู่จริต III.121 · ระดับสมาธิ III.106–107

วิธีปฏิบัติ

  1. พิจารณาโทษของความโกรธ และอานิสงส์ของความอดทนก่อนเริ่ม
  2. ช่วงแรกไม่แผ่เจาะจงไปยังเพศตรงข้าม หรือคนที่ตายไปแล้ว
  3. เริ่มที่ตนเองก่อน: "อหํ สุขิโต โหมิ" — เพื่อให้เห็นว่าสัตว์ทั้งปวงก็รักสุขเหมือนกัน
  4. แผ่ไปยังผู้มีพระคุณและผู้เป็นที่รัก → ผู้เป็นกลาง → ผู้เป็นศัตรู
  5. ถ้าความโกรธเกิดขึ้น ให้ถอยกลับไปแผ่คนก่อนหน้าจนใจอ่อนลง แล้วพิจารณาวิธีระงับความโกรธ
  6. เมื่อใจเสมอกันทั้งสี่บุคคล (ทำลายเขตแดน) นิมิตเกิด ได้อุปจารสมาธิ
  7. แผ่ไปทุกทิศโดยไม่มีประมาณ จนถึงอัปปนา

เริ่มจากผู้ที่กำลังมีทุกข์ซึ่งเห็นได้ชัด แล้วจึงแผ่ไปยังคนรัก คนกลาง ๆ และศัตรู

กองอื่นในหมวดพรหมวิหาร

หน้านี้เป็นส่วนหนึ่งของทางขั้นที่ ๑ (ทำสมถะ) เมื่อใจสงบมีกำลังแล้ว ดูขั้นต่อไปได้ที่ จากสงบ สู่เห็นจริง — การปฏิบัติจริงควรมีครูผู้รู้คอยแนะนำ